Transsiberian Highway

Blog o wyprawie samochodowej przez Syberię najdłuższą drogą świata

Co może spotkać podróżnika po drodze, czyli krótki poradnik o podróżowaniu samochodem po Rosji.

 DSC06997    Na początku chciałem opisywać szczegółowo, jak wygląda każdy odcinek trasy, jaka jest jakość nawierzchni (jeśli jest) na poszczególnych odcinka, gdzie coś jest budowane, gdzie coś jest poprawiane. Jak się okazało, to nie ma sensu. Rosja placem budowy stoi. Wyruszając w drogę powrotną nie raz okazywało się, że straszliwie rozkopane odcinki były po tygodniu pokryte nowym, równym asfaltem po tygodniu prac, a gdzie indziej, gdzie droga wydawała się być w porządku, zanim ruszyliśmy z Władywostoku do domu, rozryto nawierzchnię na długich odcinkach.

Co podróżnik powinien wiedzieć, wyruszając w daleką Rosję.

1.       Wjazd do Rosji, planowanie podróży.

 Aby wkroczyć na terytorium Federacji Rosyjskiej, niezbędna jest wiza. Wiza turystyczna (nie zagłębiam się w temat rodzajów wiz) jest wydawana na z góry określony przedział czasu. Wizę warto uzyskać na okres planowanego przez nas wyjazdu plus kilka dni zapasu. Zawsze możemy zechcieć zobaczyć coś dodatkowo, co wydłuży czas pobytu, lub coś nieprzewidzianego może przedłużyć pobyt. Kolejną ważnym szczegółem jest określenie w wizie ilości wjazdów na teren kraju. Zazwyczaj wizy wydawane s z uprawnieniem do jednokrotnego wjazdu na teren Rosji. Jeżeli chcielibyśmy przy okazji podróżowania po Rosji zahaczyć o Kazachstan, Mongolię, Chiny czy Koreę Północną, i następnie wrócić na teren Rosji, trzeba zadbać o odpowiednią adnotację w wizie.

2.       Język

Należy znać podstawy języka rosyjskiego.

a)      Po angielsku, lub w innych językach Zachodu będziemy mogli (najprawdopodobniej) porozumieć się w dużych miastach i centrach turystycznych. Na drodze lub na prowincji – nie liczyłbym na to.

b)      Znajomość bukw to podstawa. Język rosyjski w zasadzie korzysta z takich samych głosek jak język polski, tylko litery inaczej wyglądają, więc nauczenie się rosyjskiego alfabetu nie jest takie trudne. Dzięki temu będziemy mogli w miarę bez trudu odczytywać oznaczenia miejscowości i znaków drogowych. Podobnie, będziemy mogli rozszyfrować menu w przydrożnym barze (często wyrazy po rosyjsku brzmią podobnie jak po polsku, ale jest dużo pułapek. Rosyjska jajecznica to polskie jajka sadzone, a masło  to olej – może mieć to znaczenie, gdy zamiast masła do smarowania kupimy olej silnikowy)

c)       Próbowanie rozmawiania po rosyjsku wzbudza wiele sympatii u Rosjan.

3.       Dystanse na Syberii

Europejska część Rosji jest wielka i również stosunkowo gęsto zaludniona. Zabawa zaczyna się za Uralem, kiedy między głównymi ośrodkami miejskimi dystans wynosi dzień drogi, kilkaset do tysiąca kilometrów. Największe pustki i odległości zaczynają się już za Bajkałem, za miastem Czyta – do najbliższych miast na Dalekim Wschodzie są dwa dni ciągłej drogi. Warto mentalnie się na to przygotować. Podróżowanie na linii Wschód – Zachód to także częste zmiany stref czasowych.

Rosję można przemierzyć nie tylko samochodem. Samolot leci z Moskwy do Władywostoku ok. 9 godzin. Zaleta to szybkość, wada  – po drodze niewiele zobaczymy. Loty samolotowe po Rosji nie mają wygórowanych cen, oczywiście jeśli bilety kupimy zawczasu. Jeżeli podczas lotu mamy przesiadkę w Moskwie, trzeba pamiętać, że są tam trzy najważniejsze duże lotniska stolicy, Szermietiewo, Domadiewo i Wnukowo (oraz kilka mniejszych). Planując podróż, należy zabezpieczyć sobie ewentualne transfery między lotniskami (gdzie dystanse między nimi mogą wynosić nawet 100 km przez miasto). Kolej transsyberyjska to również ciekawa alternatywa. Podróż między Moskwą a Władywostokiem (9288 km) trwa ponad sześć dni, a cena uzależniona jest od standardu wagonu sypialnego. Podczas podróży można podziwiać mijany bezkres Rosji, a wzdłuż Bajkału kolej biegnie tuż przy brzegu.

DSC06797
Drogi bywają lepsze i gorsze – ta została zaliczona to kategorii ‘OK’

Oczywiście, jadąc samochodem, samemu decyduje się, którędy się pojedzie, jak długo i jak szybko będzie się jechać i gdzie się zatrzymać.

Po drodze jest wiele szynomontaży, czyli zakładów wulkanizacyjnych, nierzadko występują autoserwisy – warsztaty samochodowe. Informacje o ewakuatorach, czyli pomocy drogowej, znajdują się na prawie całym odcinku drogi przez Syberią. Poza ostatnimi 2 tysiącami km. Do Chabarowska – tam kierowca musi liczć na niezawodność swojego pojazdu, swoją wiedzę mechaniczną lub pomoc przejeżdżających kierowców. Nie jest rzadkim widokiem samochód na poboczu, przy którym kierowca coś majsterkuje próbując go naprawić.

4.       Jakość dróg

Jednym słowem: Różnie. Kilka najważniejszych uwag. Dotyczą one jakości głównych dróg federalnych, drogi mniej ważne są dla nas niewiadomą.

a)      W rejonie Moskwy drogi łączące stolicę mogą być na wielu odcinkach czteropasmowe. Mogą, ale nie muszą – między dwoma najważniejszymi miastami, Moskwą a Petersburgiem nie ma czteropasmówki. Między Moskwą a Smoleńskiem jest. Itp., itd.

b)      Bardzo dużo dróg (federalnych) ma złą nawierzchnię. Nierówności, dziury, koleiny – zawieszenie dostanie porządne lanie.

c)       W Rosji nie jeździ się w nocy na dalekich trasach. Gdy jest zła nawierzchnia (co nikogo nie dziwi) łatwo wpaść w dziurę w nocy i urwać koło.

d)      Napotkani Rosjanie drogi określali jako niepłoche (nie są złe) i płoche (są złe). Niepłocha oznacza w miarę przejezdną, płocha – rozkopaną, rozrytą lub okropnie dziurawą.

e)      Za jakość dróg odpowiadają poszczególne regiony w Rosji. Bogaty w ropę Tatarstan ma równe, szerokie drogi. Droga Czyta – Chabarowsk przebiegająca przez Kraj Amurski była całkiem dobra w chwili otwarcia, jednak ze względu na jakość prac jej stan ulega gwałtownemu pogorszeniu i już na wielu odcinkach jest remontowana. Między Krasnojarskiem a Irkuckiem długi odcinek drogi federalnej w ogóle nie ma nawierzchni. Wydaje mi się, że ze względu na olbrzymie inwestycje drogi będą stopniowo coraz lepsze, równiejsze i szersze. Patrząc jednak na sposób budowy, szybkie zużywanie się dróg skutkujące coraz gorszą jakością nawierzchni i roboty drogowe będą stałym elementem transsyberyjskiej drogi jeszcze przez wiele lat.

5.       Przejazd przez miasta

O ile nie macie zamiaru zatrzymać się w mieście lub zobaczyć czegoś konkretnego, korzystajcie z głównych dróg omijających duże miasta. Zwłaszcza na Syberii, miasta są bardzo duże i zazwyczaj zakorkowane. Wyobraźcie sobie miasto wielkości Warszawy. Teraz odejmijcie połowę infrastruktury drogowej. I dodajcie mnóstwo dziur. I chyba wieczne korki. Teraz już wiecie, dlaczego warto miasta objeżdżać.

DSC06803

Przejazd przez miasto…brr!

6.       Benzyna i tankowanie

W Rosji na stacjach zazwyczaj są 4 rodzaje paliwa: 95, 92 i 80 oktanowa oraz diesel. Czasami na stacjach jest gaz, a na niektórych stacjach, zwłaszcza na wschodzie, będziemy mogli również uraczyć silnik niskokaloryczną benzyną 76 oktanową. Im dalej na wschód, tym stacje benzynowe występują rzadziej. Zapasowy kanister  i niewyjeżdżanie całego baku wystarczą, aby nie utknąć w środku tajgi z powodu braku benzyny. Najdłuższy odcinek, na którym nie było stacji serwującej benzynę 95 oktanową miał trochę ponad 300 km – nie jest więc aż tak strasznie, jak niektórym mogłoby się wydawać.

Na stacji benzynowej płaci się z góry za benzynę. Jeśli w baku zostało trochę paliwa, a chcemy zatankować do pełna, konieczne jest oszacowanie, ile chcemy wlać. W naszym wypadku, kilka razy zdarzyło się, że zapłaciliśmy więcej, niż w baku się zmieściło – wtedy otrzymywaliśmy zwrot pieniędzy (nawet płacąc kartą). Tylko raz pani w okienku powiedziała, że jak za dużo, to do kanistra. Kanistra niet? Nie jej problem.

Na każdej stacji przyjmują gotówkę. Na praktycznie każdej przyjmują karty.

Stacje największych koncernów naftowych, zwłaszcza w zachodniej części Rosji nie różnią się od stacji europejskich (poza płatnością z góry). Swoistym folklorem są niektóre mniejsze stacje, gdzie obsłuży pani z zakratowanego okienka, które przypomina skrzyżowanie okienka na poczcie, dworcu kolejowym i zakratowanego sklepu monopolowego.

DSC06709
Typowa rosyjska stacja – jak u nas!

7.       Jedzenie

W miastach, miasteczkach i wioskach są normalne sklepy spożywcze, bary i czasem restauracje. W centrach dużych miast serwują dania wielu kuchni świata. Przy drodze porozrzucane są liczne kafe, czyli bary. Kafe to połączenie przydrożnego baru z barem mlecznym. Serwują tam dania, które można opisać jako swojskie i domowe. Na pierwsze danie zupy: barszcz ukraiński (często z mięsem), kapuśniak i inne. Czasami jako przystawki są sałatki (nie surówki) lub naleśniki (bliny). Głównym daniem zazwyczaj jest jakiś kotlet (mielony, schabowy, filet), gołąbki czy słynne szaszłyki, z dodatkiem ziemniaków, ryżu lub kaszy. Wszędzie zostaniemy zapytani, czy do posiłku chcemy zamówić chleb – to takie kulinarne przyzwyczajenie Rosjan, że chleb jest dodatkowym zapychaczem do każdego dania. Kafe robią na tym niesamowity biznes, bo pół kromki sprzedają często po 10 rubli, gdzie całych chleb kosztuje często niecałe 20. Przydrożne kafe nie zachwycą elegancją i estetyką: jedzenie nierzadko dostaniemy na plastikowych talerzykach z plastikowymi sztućcami, a zjemy na stołach pokrytych ceratą. Jest za to w miarę czysto. Czasem można zapłacić kartą.

Są jeszcze inne miejsca gdzie można zjeść, jak stołówki w miastach lub tawerny, a zapewne też inne rodzaje, ale o tym zbyt wiele napisać nie mogę.

8.       Spanie

 Spać można w hotelach (najdroższe, o w miarę przewidywalnym standardzie, jednak rosyjskie 3 gwiazdki na Zachodzie uznane zostałyby za 2), motelach lub gostinicach, czyli zajazdach. Gostinice są najpowszechniejsze wzdłuż drogi. Pokoje dostępne są w różnych konfiguracjach, z własną, lub dzieloną łazienką. Standard pokoju jest wystarczający, aby spokojnie odpocząć i wyspać się – w drodze raczej mało kto ma zamiar cały dzień siedzieć w pokoju przydrożnego zajazdu. W gostinicach czasami jest wifi, nie oznacza to jednak, że zagwarantuje to swobodny dostęp do Internetu.

Niektóre z powyższych mają różne ceny w zależności, czy będziemy zatrzymywać się tylko na noc, czyli pół doby (pol sutki), czy cały dzień.

9.       Rosjanie jako kierowcy

Trzeba zachować czujność. Na wschodzie bardzo wiele osób jeździ sprowadzanymi samochodami japońskimi z kierownicami po prawej stronie, przez co patrzą na drogę z innej perspektywy. Uważać przy wyprzedzaniu. Kierowcy ciężarówek są często pomocni, i zjeżdżają na prawą krawędź jezdni i sygnalizują, że można bezpiecznie wyprzedzać.

Bardzo wielu kierowców wiecznie się spieszy. Droga równa, dziurawa lub bez nawierzchni? Jadą jakby na złamanie karku. Gdy wprowadzony jest ruch wahadłowy w związku z pracami drogowymi droga dwupasmowa może zamienić się pięciopasmową. Na dwóch pasach pojazdy stoją w kolejce, na co jeden zaczyna wymijać kolumnę skrajem jezdni. Drugi się dołączy, i będzie jechał ziemistym poboczem. Trzeci nie odpuści, też mu się spieszy i postara się ich wyprzedzić skrajem rowu. Czasem kierowcy ciężarówek specjalnie blokują pobocze, aby uspokoić niecierpliwych.

DSC06708

A to pan, który tak bardzo chciał wyprzedzić, że aż wyprzedzał jadąc ROWEM. Jego 4×4 nie zdało testu i utknął.

W zachodniej Rosji, zwłaszcza w rejonie Moskwy, w ciągu jednego dnia widziałem bardzo dużo wypadków. Nierówne drogi, deszcze, organizacja ruchu plus brawura lokalnych kierowców niestety tak się kończą.

DSC07185

Takie tragiczne widoki nie są niestety rzadkością.

Advertisements

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s

Information

This entry was posted on October 1, 2013 by in Relacja z podróży and tagged , , .

Navigation

%d bloggers like this: